سیر تا پیاز خلاصه نویسی در مطالعه
خلاصه نویسی و یادداشت برداری مهارت هایی هستند که بدون آن ها یادگیری و گزارش نویسی در سال کنکور امکان پذیر نیست.
اگر دانش آموز کنکوری باشید برای موفقیت در سال کنکور باید آشنایی کامل با قوانین خلاصه نویسی داشته باشید.
دو واژه خلاصه نویسی و یادداشت یرداری معنای گسترده و متفاوت دارند.بنابراین در ابتدا توضیحی کامل درباره یادداشت برداری و خلاصه نویسی می دهیم.
خلاصه نویسی چیست؟
خلاصه نویسی ه این معنا است که نکات مهم و اصلی را جمعآوری کنید و باید این کار را طوری انجام دهید که مدتی بعد با مطالعه خلاصهها همه سر فصلهای اصلی برایتان تداعی شود و در عین حال یادداشتهای شما باید به معنی واقعی کلمه چکیده باشند.
خلاصه نویسی کردن یک مهارت است که دانشآموز باید از همان ابتدای تحصیل این مهارت را یاد بگیرد؛ چون در سال کنکور بدون مهارت خلاصه درست، مرور دوباره مطالب کار دشواری می باشد.
برای اینکه در خلاصه نویسی به مهارت کافی برسید ، باید اطلاعاتی از بهترین زمان و روش خلاصه نویسی برای هر درس داشته باشید و از اشتباهات رایج در روند خلاصه نویسی آگاه باشید تا از انجام آن ها خودداری کنید.
چرا باید برای کنکور خلاصه نویسی کنیم؟
در کنکور شما باید به سوالات مطرح شده از تمام مباحث دوره دوم متوسطه پاسخ دهید، و چون حجم و تنوع بسیار بالاست ،بهترین راه برای مرور و به ذهن سپردن مطالب خلاصه نویسی و یادداشت برداری است . بزرگترین دغدغه داوطلبان کنکور، موضوع فراموش کردن مطالب است ولی برای جلوگیری از این موضوع باید روش درست خلاصه نویسی را آموزش ببینید.
در دوران جمعبندی کنکور، شما در مدت زمان کوتاهی باید بتوانید همه مطالب مهم و اصلی را مرور کرده و در ذهنتان مطالب را دسته بندی کنید. در این مرحله خلاصههایی که در طول سال تهیه کرده اید به کمک تان می آیند.
بهترین زمان برای خلاصه نویسی
بهترین زمان برای خلاصهنویسی زمانی است که شما حداقل یک دور مطلب را خوانده اید و می دانید که مطالب مهم و اصلی کدام هستند و چطور باید مطالب را دسته بندی کنید.
اگر مطلبی را کاملا مطالعه کنید و لی بعد از یک ماه خلاصه نویسیاش را انجام دهید، چون بخش زیادی از مطالب را فراموش کردهاید، خلاصهنویسیتان ناقص خواهد بود در نتیجه خلاصه نویسی را به هیچ وجه پشت گوش نیندازید.
مزایای خلاصه نویسی برای کنکور
برای مرور و جمع بندی مطالب یک خلاصهنویسی خوب بهترین راه است؛ در ادامه به مزایای دیگر خلاصهنویسی اشاره می کنیم :
- خلاصه نویسی می تواند میزان یادگیری و فهم مطالب را افزایش دهد.
- خلاصه نویسی یک مطلب مثل این است که آن را برای بار دوم خوانده اید.
- خلاصه نویسی مفاهیم را در ذهن تان طبقه بندی می کند.
- خلاصه نویسی باعث می شود نکات مهم در ذهن تان برجسته شود.
- خلاصه نویسی باعث افزایش تمرکز در مطالعه می شود.
قوانین کلی خلاصه نویسی
روش خلاصهنویسی هر درسی با درس دیگر کمی متفاوت است و هر شخص روش خلاصهنویسی مخصوص به خودش را دارد. با این حال برای یک خلاصهنویسی درست و حرفهای باید از یکسری اصول کلی پیروی کنیم.
در زمان خلاصهنویسی باید به کلمات مهم و کلیدی توجه کنیم و حتما همان کلمات کلیدی را در عبارتهای کوتاهی به زبان خودمان یادداشت کنیم.می توانیم به جای استفاده از جملات طولانی از کشیدن جدول و نمودار کمک بگیریم.
هم چنین بهتر است برای خلاصه نویسی دروس مختلف دفتر های مشخصی انتخاب کنیم ، هم باعث ایجاد نظم در درس خواندن و هم نظم ذهنی می شود.
ابزار لازم برای خلاصه نویسی
خلاصه نویسی از مطالب و مرور آنها در هفته های پایانی، برگ برنده شما در رقابت کنکور است.
برای خلاصه نویسی به حداقل دو رنگ خودکار و یک یا دو ماژیک هایلایت نیاز داریم. هر چه خلاصههایمان مرتبتر باشند، اشتیاق بیشتری برای مطالعه آنها خواهید داشم .
خلاصه نویسی کردن یک مهارت است و فقط با تکرار و تمرین بسیار میتوانید در انجام این کار ماهر شوید؛به مرور اشکالات کارتان را پیدا کرده و برطرف می کنید.
آمادگی قبل از خلاصه نویسی
آمادگی ذهنی قبل از شروع خلاصه نویسی بسیار مهم است. اگر خلاصهنویسی را با مطالعه کردن انجام می دهید می تواند تمرکز را افزایش دهد ولی در اصل اسم این کار یادداشت برداری است و نه خلاصه نویسی!
وقتی که برای اولین بار درسی را می خوانیم نمیدانیم که کدام قسمتها مهمتر هستند چون مطالب برایمان جدید هستند و احساس می کنیم که تمام مطلب مهم است. بهترین راه برای ایجاد آمادگی ذهنی این است که مطالب را یک دور بخوانیم و در مرحله بعد تعدادی تست آموزشی کار کنیم تا به یک دید وسیعتر و تسلط بیشتری برسیم، اکنون بهترین زمان برای خلاصه نویسی کردن مطالب است.
بهترین روش خلاصه نویسی برای درس ریاضی
ابتدا مطالعه و تستزنی یک مبحث را کاملا انجام دهید ؛ مثلا ابتدا مبحث تابع را کامل بخوانید، تست بزنید و رفع اشکال کنید و متوجه قسمت های مهم و پررنگ شوید سپس به سراغ خلاصهنویسی بروید.
بهترین روش خلاصهنویسی درس ریاضی این است که فرمولهای مهم را یادداشت کنید و سپس یک مثال کوچک برای فرمول یادداشت کنید.
نوشتن برخی از سوالات برگزیده آزمونهای آزمایشی ریاضی در پایان خلاصهنویسیتان بسیار مفید است.
بهترین روش خلاصه نویسی برای درس فیزیک
روش خلاصهنویسی درس فیزیک شیاهت زیادی به درس ریاضی دارد اما دو تفاوت مهم بین خلاصهنویسی این دو درس وجود دارد؛
- اول: در درس فیزیک علاوه بر فرمولها با مفاهیم هم سروکار داریم.
- دوم: رسم شکل برای یادگیری درس فیزیک بسیار مهم و تاثیر گذار است.
حتما مفاهیم مهم را در قالب کوتاهترین جملات یادداشت کنید.مثلا به جای اینکه بنویسید واحد سرعت متر بر ثانیه است، میتوانید جلوی فرمول سرعت واحد آن را به صورت اختصاری یادداشت کنید.
از رسم شکل حتما بهره مند شوید، گاهی یک تصویر چندین برابر یک صفحه مطلب فهم را آسانتر می کند.
بهترین روش خلاصه نویسی برای درس شیمی
درس شیمی تشکیل شده از مسائل و مفاهیم است؛ برای مفاهیم بهتر است که همه مطالب حفظ کردنی را از کتاب شیمی مطالعه کنید.
در درس شیمی فقط برای قسمت مسائل خلاصهنویسی انجام میدهیم که آن هم روشی شبیه به خلاصه نویسی درسهای ریاضی و فیزیک دارد.
بهترین روش خلاصه نویسی برای درس زیست شناسی
تمرکز طراحان سوال طی چندین کنکور برگزار شده روی جزئیترین مطالب ممکن است و همه ما میدانیم که هر صفحه از درس زیست شناسی بینهایت جزئیات دارد پس خلاصه نویسی برای درس زیست اصلا امکان ندارد ولی میتوانیم از روشهایی مثل هایلایت کردن یا حاشیه نویسی برای این درس استفاده کنیم..
البته رسم نمودار درختی برای طبقه بندی و ارتباط میان مطالب بسیار مهم است اما از این جداول و نمودارها نباید به عنوان منبع اصلی برای مرور درس زیست استفاده کنیم .حتما برای مرور متن کتاب درسی زیست شناسی را باید مطالعه کنیم.
بهترین روش خلاصه نویسی برای درسهای رشته انسانی
بیشتر دروس رشته انسانی به صورت حفظ کردنی هستند و جزئیات زیادی هم دارند. البته که در خلاصههایتان نمیتوانید همه نکات را بنویسید اما این نکته را بدانید که شب امتحان یا دوران جمع بندی کنکور، زمان کافی برای مطالعه کتب درسی را نخواهید داشت و مطالب حفظی دروس انسانی به مرور مرتب نیاز دارند.
برای خلاصه نویسی دروس رشته انسانی می توانید از کشیدن نمودار های درختی و جدول ها کمک بگیرید و از فلش کارت برای حفظ کردن لغات استفاده کنید.
نکات مهم و کلیدی خلاصه نویسی برای کنکور
- خلاصه نویسی یعنی دقت به نکات مهم و نوشتن آن ها در قالب کوتاه ترین جملات.
- از کلمه های رمزی در خلاصه نویسی خود استفاده کنید.
- خلاصه نویسی را مرتب و خوانا بنویسید.
- خلاصههایتان را بازنگری کنید؛ شاید مطلب جدیدی یاد بگیرید یا متوجه اشتباهی در خلاصه قبلیتان میشوید.
- در نوشتن خلاصه نویسی خلاقیت داشته باشید مثل تبدیل زنجیره ای از نکات به یک شعر
اشتباهات رایج در خلاصه نویسی برای کنکور
- انجام خلاصهنویسی قبل از یاد گرفتن مطلب.
- عدم توجه به کلمات کلیدی و اهمیت دادن به همه کلمات به صورت یکسان.
- جزوهنویسی به جای خلاصهنویسی.
- پراکندهنویسی
- نوشتن عین جملات و عبارات کتاب درسی یا جزوه
- تکمیل نکردن و اصلاح نکردن خلاصهها.
خلاصه نویسی را با جزوه نویسی اشتباه نکنید!
در خلاصه نویسی باید مطالب بلند و حجم بالایی را که خوانده ایم در قالب کوتاه ترین جملات بیان کنیم و قرار نیست جزوه بنویسیم. حتما از رفتن به حاشیه و شاخ و برگ دادن اضافی به مطلب از زیاد شدن حجم خلاصه هایتان خودداری کنید چون در خلاصه نویسی نوشتن قسمت های مهم اهمیت دارد.
توصیه میکنیم اول کلمات کلیدی و اصلی را بنویسید و بعد جلوی هر کلمه کلیدی جزئیات ضروری را در کوتاهترین حالت ممکن یادداشت کنید.
استاندارد حجم خلاصه نویسی تبدیل پنجاه صفحه کتاب به سه یا چهار برگه A4 می باشد.
سخن آخر
خلاصه نویسی یک مهارت است و باید آنقدر این کار را انجام دهید تا در انجام آن ماهر شویم و برای اینکه یک خلاصه نویسی استاندارد و قابل قبولی بنویسیم، باید برخی از اصول را رعایت کنیم.
در این مقاله در مورد اهمیت خلاصهنویسی در کنکور صحبت کردیم، شما را با بهترین زمان خلاصهنویسی و راه های آن آشنا کردیم و به اشتباهات رایج در خلاصهنویسی اشاره کردیم. همچنین بهترین روش خلاصهنویسی برای هر درس را بیان کردیم.
