چرا باید برای کنکور برنامه ریزی کنیم؟
ممکنه خیلی از داوطلبان و دانش آموزان بدون داشتن برنامه ریزی، برای کنکور آماده بشن و خیلی هم از کارشون راضی باشن. اول شاید بتونین بدون برنامه ریزی تاب بیارین و خوشحال باشین که ساعت زیادی رو مطالعه میکنین. اما این خوشحالی زیاد دوام نمیاره. چرا؟ چون اصولی پیش نمیرین. بعد از مدتی خسته میشین و انگیزهاتون رو از دست میدین و یا به بهانه حالا دیر نمیشه امروز رو استراحت میکنم، کاراتون رو از امروز به فردا موکول میکنین.
اصلا تا به حال کسی رو دیدین بدون برنامه ریزی درسی تو کنکور موفق بشه و رتبه برتر بشه؟
اگر برای کنکور برنامه ریزی نداشته باشیم چه میشود؟
اولین دلیل و مهمترین دلیل برنامه ریزی برای کنکور، جلوگیری از اهمال کاری است. خب یعنی با برنامه ریزی این مورد حل میشه؟ در پاسخ باید بگم که بله. وقتی شما برنامه ریزی نداشته باشین و اون برنامه رو روی کاغذ یادداشت نکرده باشین، در انجام تمامی وظایفتون در طول روز به طور قطع، کوتاهی میکنین.
این اهمال کاری های پشت سر هم، باعث میشه تنبل بشین و مطالب درسی رو هم تلنبار بشه. در نتیجه انگیزه و امیدتون رو از دست بدین و تو جلسه کنکور به خوبی عمل نکنین و موفق نشین.
خب تا اینجا اهمیت برنامه ریزی برای کنکور رو متوجه شدین؟
در ادامه به دلایل اهمیت برنامه ریزی برای کنکور میپردازیم.
اهمیت برنامه ریزی برای کنکور
موفقیت در پشت سر گذاشتن کنکور موفقیت بزرگی برای دانش آموزان محسوب میشود و از اهمیت بالایی برخوردار است. از آنجایی که آینده تحصیلی دانش آموزان و به نوعی موقعیتهای شغلی و زندگی اجتماعی هر فرد به قبولی در این آزمون بستگی دارد باید به صورت حساب شده و هدفمند برای این رویداد بزرگ آماده شد.
برنامه ریزی برای کنکور همانند یک نقشه راه مسیر رسیدن به موفقیت را برای دانش آموزان روشن میکند. آنها میتوانند با داشتن یک برنامه ریزی استاندارد و هدفمند با مدیریت زمان مسیر پیش روی خود تا کنکور را بدون دغدغه و استرس سپری کنند.
اگرچه برنامه کنکور یک موضوع بسیار مهم و حیاتی در زندگی دانش آموزان محسوب میشود اما زمانی میتواند موفقیتآمیز و کاربردی باشد که متناسب با سطح دانش آموز و با توجه به شرایط شخصی، رشته درسی و نیازهای او تدوین شده باشد.
حجم زیاد دروس در رشتههای مختلف، اهمیت یادگیری و تسلط بر دروس عمومی و اختصاصی، شرایط ویژه کنکور (دو مرحلهای بودن کنکور) و قوانینی که به صورت مرتب در حال تغییر هستند باعث میشود که داشتن یک برنامه ریزی مناسب برای کنکور از هر مسئله دیگری ضروریتر باشد.
مهمترین دلایل اهمیت برنامه ریزی برای دانش آموزان کنکوری عبارتند از:
- کاهش استرس
- مدیریت زمان
- افزایش کیفیت و ساعات مطالعه
- صرفه جویی در زمان
- اتمام به موقع منابع درسی
- داشتن خواب، تفریح و استراحت کافی
- افزایش احتمال موفقیت در کنکور
نکات برنامه ریزی کنکوری
- برنامه ریزی درسی باید شخصی سازی شده باشه
- رویایی نباشه
- در راستای رسیدن به اهدافتون باشه
- قابل اجرا باشه
- منعطف باشه
- قابل ارزیابی باشه
- به صورت کتبی نوشته شده باشه
- تنوع مطالعاتی به درستی رعایت شده باشه
اصول و ویژگیهای یک برنامه ریزی خوب برای کنکور
برای این که یک برنامه ریزی خوب و کاربردی در اختیار داشته باشید نیاز است که با روشهای برنامه ریزی درسی و اصول آن آشنایی داشته باشید. قبل از اقدام به برنامه ریزی کنکور برای دانش آموزان تجربی، انسانی و ریاضی باید نکات مهم پیرامون یک برنامه ریزی استاندارد را بیاموزید. مهمترین نکاتی که باید در یک برنامهریزی استاندارد رعایت شده باشد عبارتند از:
تعیین اهداف
برای این که بتوانید یک برنامه ریزی درسی موفق داشته باشید، نیاز است که هدفتان را مشخص کنید. این که هدف شما قبولی در چه رشته و چه دانشگاهی است مشخص میکند که چقدر باید درس بخوانید، چه دروسی را بیشتر بخوانید، وقت و انرژی خود را صرف کدام بخشها کنید و…. به یاد داشته باشید که اهداف شما باید واقع بینانه و متناسب با توانایی و استعدادهای شما باشد. توصیه ما این است که برای تعیین هدف و برنامه ریزی حتما از یک مشاور و برنامه ریزی درسی کمک بگیرید.
استفاده از منابع معتبر
یکی از مراحل آمادگی شما برای کنکور تهیه منابع مختلف مرتبط با این آزمون است. توصیه میشود که برای دروس تخصصی پایه دهم و یازدهم کتابهای تستی و برای منابع درسی کلاس دوازدهم منابع تستی و تشریحی تهیه کنید. در حال حاضر انتشارات معتبر بسیاری در زمینه کتابهای کمک درسی فعالیت دارند که میتوانید با کمک یک مشاور تحصیلی انتخابهای مناسبی، متناسب با رشته تحصیلی و هدفی که در نظر دارید تهیه کنید.
تعیین زمانبندی
یکی از مهمترین نکات در برنامه ریزی کنکور زمانبندی درست است. مدیریت زمان بزرگترین مزیت در اختیار داشتن یک برنامه کنکور واقعی است. زمانبندی شما باید شامل ساعات مطالعه، تست زنی، وقتهای آزاد، خواب و استراحت باشد.
متناسب با شرایط و رشته تحصیلی
یک برنامه ریزی خوب باید متناسب با شرایط فردی، درسی و تحصیلی دانش آموز تدوین شود. در واقع نمیتوان با یک فرمول برای همه دانش آموزان در همه رشتهها برنامه درسی کنکور تهیه کرد. یک برنامه ریزی زمانی اصولی و موفق خواهد بود که متناسب با شرایط فردی، درسی و تحصیلی دانش آموز و با توجه به اهداف او تهیه شده باشد.
بخشهای تشکیل دهنده یک برنامه ریزی درسی کنکور
بخشهای مختلف یک برنامه ریزی دقیق درسی برای کنکور شامل موارد زیر میشود:
زمانبندی
یک برنامه کنکور دارای زمانبندی مشخص است که عموما بر اساس شرایط فردی و تحصیلی دانش آموز تدوین میشود. زمانبندی برنامه کنکور شخصیترین و خصوصیترین بخش برنامه ریزی درسی کنکور محسوب میشود. توجه داشته باشید که برنامه زمانبندی شما باید متناسب با رشته تحصیلی و انعطافپذیر باشد تا در صورت بروز اتفاقات غیر منتظره بتوانید آنها را در موقعیت مناسب جبران کنید. این که برای هر درس چقدر زمان بگذارید بستگی به تسلط شما به منابع درسی و اهداف شما بستگی دارد.
رعایت پیش نیازهای درسی
بخش دوم برنامه ریزی کنکور برای رشتههای مختلف رعایت پیش نیازهای درسی است. در اکثر موارد منابع درسی کلاس دهم و یازدهم پیش نیاز کتابهای کلاس دوازدهم هستند بنابراین باید سعی شود که در انتخاب دروس و زمانبندی آنها پیش نیازهای درسی مورد توجه قرار گیرد.
دروس تستی و تشریحی
یکی از بخشهای برنامه کنکور، مشخص کردن دروس عمومی، تخصصی و دروس تستی و تشریحی هستند. شنیدهها نشان میدهد که در کنکور ۱۴۰۳قرار است دروس عمومی حذف شوند، بنابراین در کنکور فقط به سوالات اختصاصی پاسخ خواهید داد که تأثیر آن قبولی دانشگاه ۵۰ درصد است. ۵۰ درصد بقیه شانس قبولی شما را نمرات امتحان نهایی که عموما به صورت تشریحی برگزار میشوند تشکیل خواهد داد. بنابراین باید تعادل خوبی بین مطالعه تستی و تشریحی در برنامه ریزی درسی خود داشته باشید. این مسئله هم برای دانش آموزان و هم برای کسانی که قصد دارند در امتحانات ترمیم معدل شرکت کنند از اهمیت برخوردار است.
اولویتها
مهمترین بخش برنامه کنکور، تعیین اولیتها است. این مسئله به ویژه درمورد کنکور ۱۴۰۳ مورد توجه است. نیاز است که برخی از دروس با توجه به رشته تحصیلی و سطح درسی دانش آموز در اولویت قرار بگیرد و برخی فصلها و مطالب غیر ضروری نیز حذف شود. اولویتها باید بر اساس هدف شما تعیین شوند، بهتر است دروس مهم را به خوبی بخوانید به آنها تسلط پیدا کنید تا بتوانید در جسه کنکور به سوالات بیشتری پاسخ صحیح بدهید.
تست و تمرین
یکی از بخشهای مهم برنامه کنکور زمانبندی برای تست، تمرین و تکرار مطالب است. باید بدانید که مطالعه و تست زنی هرگز دو کار جدا از هم نیستند، تست زنی نیز بخشی از مطالعه است و نوعی تمرین محسوب میشود تا بتوانید آنچه خواندهاید را کاملتر یاد بگیرید و به تسلط خوبی برسید. به این ترتیب در برنامه کنکور ۱۴۰۳ مهم است که تعداد تستهای هر جلسه مطالعه را با توجه به وقت و توانایی خود مشخص کنید.
آزمونها
مهمترین بخش در برنامه ریزی کنکور، شرکت در آزمونها است. آزمونهای آزمایشی فرصت خوبی برای محک زدن در اختیار دانش آموزان قرار میدهند. به کمک آزمون نقاط قوت و ضعف دانش آموز مشخص میشود. ضمن این که بعد از هر آزمون میتوان متناسب با عملکرد دانش آموز برنامه درسی را اصلاح کرده و زمان بیشتری به نقاط ضعف اختصاص داد.
تفاوت برنامه ریزی برای دانشآموزان تجربی، ریاضی و انسانی
اصول کلی برنامه ریزی کنکور برای همه رشتهها تقریبا ثابت است. با این وجود نکات خاصی در برنامه ریزی درسی کنکور رشتههای مختلف وجود دارد که باید به آنها توجه شود. ناگفته پیدا است که با توجه به تفاوت در دروس تخصصی رشتههای تجربی، ریاضی و انسانی و ضریب هریک از دروس تخصصی نیاز است که در برنامه ریزی درسی با توجه به این نکات بخشهای مختلف را تدوین کرد.
روش صحیح برنامهریزی برای دانشآموزان تجربی
میدانیم که رقابت در رشته تجربی بسیار بالا است و اکثر داوطلبان رشته تجربی در درسهایی چون ریاضی و فیزیک ضعف دارند. ضمن این که باید زمان مشخصی را برای دروس تخصصی و مهم رشته تجربی مثل زیستشناسی و شیمی نیز اختصاص داد. دروس دیگری چون زمینشناسی نیز از اهمیت بالایی برخوردار هستند. این که برای هر درس چه قدر زمان بگذارید بستگی به نقاط ضعف و قدرت شما در این دروس دارد اما استفاده از نقاط ضعف رقبا و تقویت این بخش از دروس میتوانند باعث پیشی گرفتن شما از دیگران نیز باشد.
از طرف دیگر نمرات امتحان نهایی دروس عمومی پایه دوازدهم نیز در کنکور تأثیرگذار است پس باید در برنامه ریزی سال دوازدهم رشته تجربی به این دروس نیز توجه داشت و حداقل یک ساعت در روز به مطالعه دروس عمومی پرداخت.
روش صحیح برنامهریزی برای دانشآموزان ریاضی
داوطلبان در رشته ریاضی باید به سوالات سه درس تخصصی در کنکور پاسخ دهند که شامل ریاضی و فیزیک و شیمی میشود. از طرفی درس ریاضی در رشته ریاضی و فیزیک شامل دروسی چون گسسته، هندسه، حسابان و… است. بنابراین در برنامه ریزی درسی کنکور رشته ریاضی باید به دروس تخصصی به ویژه دروس زیرشاخه درس ریاضی پرداخت. درسهایی چون فیزیک، شیمی را بهتر است هر روز مطالعه کنید اما در مورد دروس زیر مجموعه ریاضی میتوانید هر روز را به یک درس اختصاص دهید. مثلا یک روز حسابان، روز دیگر گسسته و روز بعد هندسه.
در مورد دروس عمومی نیز باید حداقل روزی یک ساعت مطالعه داشت چرا که نمره شما در این دروس در امتحانات نهایی نقش مهمی در معدل و در نهایت قبولی شما در کنکور خواهند داشت.
روش صحیح برنامهریزی برای دانشآموزان انسانی
دانش آموزان رشته انسانی با حجم بالایی از مطالب حفظ کردنی روبه رو هستند. مهمترین نکته در برنامه کنکور رشته انسانی مرور متناوب دروس است تا از فراموش شدن مطالب درسی پیشگیری شود. بهتر است با پایان هر فصل و شروع فصل جدید یک درس، مطالب فصلهای قبلی نیز مجددا مرور شوند. ساعت مطالعه دروس باید بر اساس اهمیت و درجه سختی آنها تنظیم شوند و همه دروس به صورت متعادل در برنامه ریزی درسی کنکور حضور داشته باشند.
برنامهریزی با توجه به تغییرات کنکور
کنکور سراسری ۱۴۰۴ تغییرات زیادی نداشته و تقریبا مانند کنکور ۱۴۰۳ است اما اگر باز هم تغییرات جدیدی اعمال شود، از طریق اطلاعیههای سازمان سنجش اعلام خواهد شد؛ بنابراین داوطلبان کنکور ۱۴۰۴ باید طبق تغییرات زیر برنامهریزی خود را برای کنکور انجام دهند که عبارتاند از:
- کنکور ۱۴۰۴، کاملا بهصورت الکترونیکی برگزار میشود که به احتمال زیاد سوالات، چندگزینهای هستند(در طول سال آزمونهای آموزشی متعددی برگزار میشوند تا داوطلبان با شرایط کنکور آشنا شوند)
- سوالات عمومی از دفترچه کنکور حذف، و داوطلبان کنکور فقط به دفترچه سوالات اختصاصی پاسخ میدهند.
- سوابق تحصیلی (معدل پایه یازدهم و دوازدهم) در کنکور ۱۴۰۴ ، ۶۰ درصد تاثیر خواهد داشت.
- زیرگروهها از کنکور ۱۴۰۴حذف، و احتمال تغییر در سهمیهها نیز وجود دارد.
- زمانبندی کنکور ۱۴۰۴به این صورت خواهد بود که داوطلبان یک بار در دی ماه ۱۴۰۳و بار دیگر در خرداد ۱۴۰۴ میتوانند در آزمون سراسری شرکت کنند.
میزان تاثیر معدل در کنکور ۱۴۰۴
میزان تاثیر معدل در آزمون سراسری سال ۱۴۰۴ (سال تحصیلی آموزش عالی ۱۴۰۵-۱۴۰۴) به میزان ۶۰ درصد در نمره کل داوطلب تاثیر قطعی خواهد گذاشت و نمره کل سابقه تحصیلی دانشآموزان فقط بر اساس معدل نمرات دروس عمومی و تخصصی پایههای یازدهم و دوازدهم دانشآموزان محاسبه میشود.
انواع برنامه ریزی برای کنکور
روشهای برنامه ریزی متعددی را میتوان برای تدوین برنامه کنکور به کار برد. این روشها شامل برنامه ریزیهای روزانه، هفتگی و ماهانه میشوند که در نهایت انواع برنامه ریزی کنکور را به سه بخش عمده برنامه ریزی کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت تقسیم میکنند که در ادامه با آنها بیشتر آشنا میشویم.
برنامهریزی روزانه برای کنکور
برنامه ریزی روزانه به زمانبندی مطالعه، تمرین، مرور و تست زنی درسها در یک روز تقسیم می شود و ساعات مشخصی از یک روز را به هریک از بخشها و دروس اختصاص میدهد. این برنامه ریزی ریزترین بخش برنامه ریزی کنکور محسوب میشود و متناسب با شرایط درسی، شخصیتی و نقاط ضعف و قوت دانش آموز تدوین میگردد. این برنامه ریزی عموما توسط خود داوطلب شکل میگیرد.
برنامهریزی هفتگی برای کنکور برنامه کوتاه مدت
برنامه ریزی کوتاه مدت همان برنامه ریزی روزانه است که توسط خود داوطلب تدوین میشود. این برنامه ریزی با توجه به برنامه ریزی میان مدت و بلندمدتی که عموما توسط مشاور و برنامه ریز کنکور تهیه میشود، شکل میگیرد. بهتر است برنامه ریزی درسی هر روز را از شب قبل و با توجه به جزئیات برنامه ریزیهای میان مدت و بلندمدت تهیه کنید. این که در یک روز چند ساعت درس بخوانید، چه درسهایی را بخوانید، چقدر تست بزنید و چه اندازه استراحت کنید از جمله مواردی است که در برنامه کوتاه مدت به آنها توجه میشود.
برنامهریزی ماهانه برای کنکور برنامه میان مدت
برنامه کنکور میان مدت به صورت هفتگی و ماهانه تنظیم میشود. این که در طول هفته یا ماه جاری چند ساعت مطالعه کنید، چه تعداد تست بزنید چه سرفصلها و چه دروسی را مطالعه یا مرور کنید در این برنامه مورد توجه قرار میگیرد. برنامه میان مدت معمولا توسط مشاور ارائه میشود.
برنامهریزی فصلی برای کنکور برنامه بلند مدت
برنامه بلند مدت در واقع نقشه راه دانش آموز است و مشخص میکند که از روز شروع برنامه تا کنکور چقدر زمان در اختیار داوطلب قرار دارد، هر ماه چه برنامههایی دارد، هر هفته چه مطالبی باید مرور شود، تمرکز روی کدام دروس بیشتر باشد و…. معمولا برنامه ریزی بلند مدت یا فصلی یک دید کلی به داوطلب میدهد و به کلیات برنامه ریزی برای هر درس میپردازد. برنامه ریزی بلندمدت باید توسط یک مشاور یا برنامه ریز کنکور با توجه به شرایط شخصی داوطلب تدوین شود.
نقش آزمون و برنامه راهبردی آن در برنامه ریزی کنکور
آزمونهای آزمایشی نقش بسیار مهمی در آمادگی کنکور دارند. در واقع شرکت در آزمونهای آزمایشی به صورت هفتگی یا ماهانه (در هر صورت منظم) این امکان را در اختیار داوطلب قرار میدهد تا در یک شرایط کاملا شبیهسازی شده بتواند تواناییهای خود را محک بزند. نقاط قوت و ضعف خود را بشناسد و ادامه برنامه کنکور را متناسب با عملکرد خود در آزمونها تنظیم کند. در چنین شرایطی برنامه ریزی برای کنکور شکل هدفمندتر و کاربردیتری به خود میگیرد و متناسب با شرایط و عملکرد داوطلب به شکلی کاملا راهبردی تعیین شده و احتمال موفقیت را به شکل قابل توجهی افزایش میدهد.
جمعبندی
اگرچه کنکور یک مانع بزرگ برای ورود به دنیای جدید شغلی و تحصیلی دانش آموزان محسوب میشود اما با وجود یک برنامه کنکور هدفمند و راهبردی میتوان برای گذر از این مانع آماده شد. در واقع استفاده از راهنماییها و تجارب مشاورین و برنامه ریزهای کنکور میتوان یک برنامه ریزی درسی کنکور استاندارد در اختیار داوطلبان همه رشتهها قرار داد که مسیر آسان و روشن تری را پیش روی آنها باز میکند و احتمال موفقیت آنها را در کنکور افزایش میدهد.
